Kağıt ve Deri

“5 ŞUBAT 1920 – 9MAYIS 1923 YILLARI ARASINDA YAYINLANMIŞ, 5 CİLT HALİNDE ÖGÜT GAZETELERİNİN KORUMA – ONARIM ÇALIŞMASI”

A-    RESTORASYON ÖNCESİ GENEL DURUM VE HASAR TESPİTİ

Proje Ankara Üniversitesi Başkent Meslek Yüksekokulu Kağıt Proje Laboratuarında gerçekleştirilmiştir.

44,5x61x5,5 cm boyutlarında karton üzerine siyah bez kaplanarak ciltlenmiş 466 sayfalık gazete (Resim 1). Sayfalar farklı renk ve kalınlıklardan meydana gelmiştir.

Resim 1

Sayfaların durumları kullanım için uygun değildi. Pek çok farklı bozulma türü mevcuttu. Bu nedenlerden dolayı, projenin amacı bu bozulmaları durdurmak ve gazeteleri yeniden okunabilir hale getirmekti.

Cilt Kısmında Görülen Bozulmalar: Cilt ile sayfaların bağlantısı tamamen kopmuştur (Resim 2). Kaplanan tekstil yer yer kopmuş ve kartondan ayrılmıştır. Cilt üzerindeki etiketlerde parça kayıpları mevcuttur (Resim 1).

Resim 2

Resim 3

Sayfalar: Gazete sayfalarını bir arada tutabilmek için üst kısımlarına kağıt şeritler eklenmiştir (Resim 3). Pek çok kısımda bu şeritlerin yapıştırılmasında kullanılan yapıştırıcıya ait lekeler vardır. Hemen hemen tüm sayfalarda yırtılma ve parça kayıpları mevcuttur. Daha önce bulunduğu yerde meydana gelen su basmasından dolayı su lekeleri görülmüştür (Resim 4). Bazı sayfalardaki mürekkebin de sudan etkilenerek dağıldığı gözlenmiştir.

Resim 4

B-YAPILAN uygulamalar

  •  1)Belgeleme
  • 2)Kimyasal testler (asit ve mürekkep testi)
  • 3)Etkin koruma uygulamaları
  • 4)Ciltleme

Resim 5

v  Uygulamalar esnasında sıralarının karışmaması için tüm sayfalar numaralandırıldı (Resim 5). Ardından kapak ve sayfalar birbirinden ayrıldı. Bu işlemin ardından sayfaları birbirine tutturan kağıt şeritler söküldü (Resim 6). Sökme işleminin ardından uygun fırça ve silgilerle tüm sayfaların mekanik temizlikleri yapıldı (Resim 7). Mekanik temizlik ardından yapılacak yıkama işlemi için mürekkeplerin suya dayanıklı olup olmadığı kontrol edildi. Oldukça kirli olan sayfaların dokusuna işlemiş olan kiri temizlemek için yıkama işlemi yapıldı (Resim 8 ). Yıkanan kağıtlar kurutuldu ve preslendi (Resim 9). Preslenen sayfaların kağıt kalınlıkları ölçüldü ve bu ölçümler doğrultusunda yırtıklar yapıştırıldı, parça kayıpları olan kısımlar uygun kalınlıktaki Japon kağıtları ile tamamlandı. Tek olan sayfalar sırt kısımlarından birleştirilerek bifoglio  haline getirildi. Sayfa sayısına uygun şekilde oluşturulan fasiküller dikildi ve aslına uygun olarak yapılan ciltlerle birleştirildi. Tüm koruma ve onarım işlemi biten gazete ciltleri, asitsiz kutulara yerleştirilerek teslim edilmiştir (Resim 10). Aynı Yapıdaki Diğer 4 cilde de aynı uygulamalar yapılmıştır.

Resim 6

Resim 7

Resim 8

Resim 9

Resim 10